「好い加減」という言葉にみる適度さの意義とその解釈

「好よい加減かげん」という言葉ことばにみる適度てきどさの意義いぎとその解釈かいしゃく

30/10/20251378

0:00

ある時とき、企画きかくの準備じゅんびをしていた私わたしは、思おもわず「こんないいかげんなことで大丈夫だいじょうぶだろうか」と口くちにしてしまった。すると、そばで聞きいていた友人ゆうじんが微笑ほほえみながら「いいかげんじゃなくて、よいかげんなのよ。それでいいのよ」と言いってくれた。そのひ言げんに、胸むねのつかえがすっとほどけたのを今いまでも覚おぼえている。
手元てもとの辞書じしょ（広辞苑こうじえん）を引ひいてみると、「いいかげん（好よい加減かげん）」には三みっつの意味いみが示しめされている。第一だいいちに「よい程ほどあい・適当てきとう」、第二だいにに「徹底てっていしないこと・深ふかく考かんがえずに無責任むせきにんなこと」、第三だいさんに「相当そうとう・かなり」である。すなわち、「いいかげん」という語ごは、文脈ぶんみゃくによって肯定こうていにも否定ひていにも転てんじ得える、極きわめて多義的たぎてきな言葉ことばにほかならない。私わたしたちは普段ふだん、（２）の否定的ひていてきな意味いみで使つかいがちだが、本来ほんらいは「適度てきど」や「ほどよさ」という、むしろ肯定的こうていてきな含意がんいをもつ言葉ことばなのである。
世よの中なかの多おおくの事柄ことがらは、「いいかげん」ではなく「正確せいかくさ」や「緻密ちみつさ」を信条しんじょうとして努力どりょくするからこそ成なり立たっている。それ自体じたいは否定ひていすべきではないにしても、その精神せいしんが生活せいかつのすみずみまで浸透しんとうしてしまえば、息苦いきぐるしさを覚おぼえざるを得えないに違ちがいない。大切たいせつな部分ぶぶんをきちんと押おさえることは当然とうぜんとしても、日々ひびの暮くらしの中なかには多少たしょうのずれや例外れいがいがあってしかるべきである。すべてを完璧かんぺきにこなそうとするのではなく、「好よい加減かげん」に処理しょりする余白よはくを残のこすことこそ、人間にんげんらしいゆとりにつながると言いっても過言かごんではない。
言葉ことばの響ひびきひとつで、私わたしたちの心こころの在あり方かたは驚おどろくほど変化へんかする。「いいかげん」なのではなく、「好よい加減かげん」なのだと、時ときには自分じぶんをやさしく許ゆるすことも必要ひつようではないかと思おもう。過剰かじょうな完璧主義かんぺきしゅぎを手放てばなし、適度てきどな曖昧あいまいさを受うけ入いれることによって、生いきるという営いとなみそのものが、もうすこしやわらかく見みえてくるに違ちがいない。

Nguồn: Tổng hợp

Chia sẻ:

Bình luận

N527%

N415%

N335%

N27%

N116%

Từ vựng (56)

企画きかく

kế hoạchdanh từ

準備じゅんびN3

chuẩn bịdanh từ

思おもわずN3

không nghĩ ngợiphó từ

いいかげん

vô trách nhiệmtính từ

微笑ほほえむ

cười mỉmđộng từ

よいかげんN3

vừa đủ, hợp lýtính từ

胸むねN3

ngựcdanh từ

つかえ

vướng mắcdanh từ

ほどける

cởi bỏđộng từ

手元てもとN1

trong taydanh từ

辞書じしょN5

từ điểndanh từ

第一だいいちN1

thứ nhấtsố từ

程ほどあい

mức độdanh từ

適当てきとう

phù hợptính từ

徹底てってい

triệt đểdanh từ

無責任むせきにん

vô trách nhiệmtính từ

相当そうとう

khátính từ

すなわち

tức làliên từ

文脈ぶんみゃくN2

ngữ cảnhdanh từ

否定ひてい

phủ địnhdanh từ

転てんじる

chuyển đổiđộng từ

極きわめて

cực kỳphó từ

多義的たぎてき

đa nghĩatính từ

普段ふだん

thường ngàydanh từ

否定的ひていてき

tiêu cựctính từ

適度てきどN3

vừa đủtính từ

ほどよさ

sự vừa đủdanh từ

含意がんい

hàm ýdanh từ

事柄ことがら

sự việcdanh từ

正確せいかくさN3

sự chính xácdanh từ

緻密ちみつさ

sự tỉ mỉdanh từ

信条しんじょう

tín điềudanh từ

努力どりょく

nỗ lựcdanh từ

成なり立たつ

tồn tạiđộng từ

否定ひてい

phủ địnhdanh từ

精神せいしんN3

tinh thầndanh từ

すみずみ

mọi ngóc ngáchdanh từ

浸透しんとう

thấm nhuầndanh từ

息苦いきぐるしさ

sự ngột ngạtdanh từ

押おさえる

nắm bắtđộng từ

多少たしょう

một chútphó từ

例外れいがいN2

ngoại lệdanh từ

完璧かんぺき

hoàn hảotính từ

こなす

làm trònđộng từ

人間にんげんらしい

nhân văntính từ

ゆとり

sự thoải máidanh từ

つながる

liên kếtđộng từ

響ひびきN2

âm hưởngdanh từ

心こころ

trái timdanh từ

在あり方かた

cách tồn tạidanh từ

驚おどろく

ngạc nhiênđộng từ

過剰かじょう

quá mứctính từ

完璧主義かんぺきしゅぎ

chủ nghĩa hoàn hảodanh từ

手放てばなす

buông bỏđộng từ

曖昧あいまいさ

sự mơ hồdanh từ

受うけ入いれる

chấp nhậnđộng từ

Ngữ pháp (3)

Danh từ + にほかならないN2

Nhấn mạnh "chính là", "không gì khác ngoài...".「いいかげん」という語は、文脈によって肯定にも否定にも転じ得る、極めて多義的な言葉にほかならない。

Động từ thể ない + にしても N2

Dù không phải là..., nhưng...それ自体は否定すべきではないにしても、その精神が生活のすみずみまで浸透してしまえば、息苦しさを覚えざるを得ないに違いない。

Động từ thể thông thường + に違いない N2

Chắc chắn là..., nhất định là... (dùng để suy đoán chắc chắn).息苦しさを覚えざるを得ないに違いない。

Câu hỏi

筆者ひっしゃが「こんないいかげんなことで大丈夫だいじょうぶだろうか」と言いったとき、友人ゆうじんはどのように答こたえましたか。

1/5

Aもっと正確にやるべきだと言った

Bいいかげんではなく、よいかげんでいいと言った

C何も言わなかった

D失敗を心配するように言った

Chi tiết bài báo

「好よい加減かげん」という言葉ことばにみる適度てきどさの意義いぎとその解釈かいしゃく

Bình luận

Từ vựng (56)

Ngữ pháp (3)

Câu hỏi

Bài báo liên quan